2026-cı il fizika üzrə Nobel mükafatı Frensis Halzenə verilib.
İsveç Kral Elmlər Akademiyası mükafatın belçikalı alimə ""IceCube"
Neytrino Rəsədxanasına və astrofiziki mənşəli yüksək enerjili
neytrinoların kəşfinə həlledici töhfələrinə görə" verildiyini
açıqlayıb.
F.Halzen ABŞ-nin Viskonsin-Medison Universitetində çalışır.
Professor Halzen ilk dəfə 1988-ci ildə uzaq kosmosdan Yerə çatan
neytrinoları aşkarlamaq üçün Cənub qütbündəki buz kütləsindən
istifadəni təklif
edib. Onun bu ideyası sayəsində 2011-ci ildə
Antarktidada inşa edilən "IceCube" rəsədxanası minlərlə işığa
həssas sensorun yerləşdirildiyi bir kubkilometrlik nəhəng buz
blokundan ibarətdir. Həmin sensorlar uzaq kosmosdan gələn yüksək
enerjili neytrinoları qeydə almağa imkan verir. Bununla da tamamilə
yeni elm sahəsinin — neytrino astronomiyasının əsası qoyulub.
5 oktyabr
Tibb üzrə Nobel mükafatının qalibləri elan olundu
Oktyabrın 5-də 2026-cı il fiziologiya və ya tibb üzrə Nobel
mükafatının qalibləri açıqlanıb.
Karl Deysserot, Peter Heqeman və Georq Naqel "işıqla idarə olunan
ion kanalları və optogenetika ilə bağlı kəşflərinə görə" bu ali
mükafata layiq görülüblər.
Bu həftə ərzində fizika, kimya, ədəbiyyat və sülh üzrə Nobel
mükafatı qaliblərinin də adları açıqlanmalıdır. İqtisadiyyat üzrə
mükafatın sahibinin isə gələn həftə açıqlanacağı gözlənilir.
Tibb üzrə Nobel mükafatı laureatlarını İsveçin Karolinska
İnstitutunun Nobel Assambleyası seçir. Qaliblərə 12 milyon İsveç
kronu (1.2 milyon ABŞ dolları) məbləğində pul mükafatı verilir. Bir
neçə qalib olarsa, bu məbləğ onların arasında bərabər bölünür.
Mükafatı təqdim edən qurumun məlumatına görə, optogenetika "canlı
beyində ayrı-ayrı sinir hüceyrələrinin fəaliyyətini aktivləşdirməyə
və ya dayandırmağa imkan verir". Beynin sirlərini açmaq üçün
dünyanın müxtəlif laboratoriyalarında bu üsuldan geniş istifadə
olunduğu bildirilir.
İlk beş sahə üzrə Nobel mükafatı isveçli ixtiraçı və sənayeçi
Alfred Nobelin vəsiyyətinə əsasən təsis edilib. Birinci və İkinci
Dünya müharibələri dövründəki qısa fasilələr istisna olmaqla, bu
mükafatlar 1901-ci ildən bəri mütəmadi olaraq verilir.
İqtisadiyyat üzrə mükafat isə daha sonralar- 1968-ci ildə İsveçin
Mərkəzi Bankı (Riksbank) tərəfindən təsis olunub.
Mənbə: Azadlıq Radiosu
Bizi Teleqramda izləyin! Yeni xəbərlər anında kanalda!
Linkə daxil olub abunə
olun!
Bizi WhatsAppda izləyin! Yeni xəbərlər anında kanalda!
Linkə daxil olub
abunə olun!
Digər maraqlı xəbərlər
"Marneuli"
radiosunun Facebook səhifəsində.
Bizi
"Telegram"da
izləyin.
Bizi
"TikTok"da
izləyin.
Bizi
"İnstagram"da izləyin.
Bizi
"X"da izləyin.
Şahidi olduğunuz hadisələri çəkib bizə göndərin!
+995557994415
Gürcüstanın hər yerindən olan 22 onlayn media
birləşdik ki, gec olmadan mübarizə
aparaq.
Bu mübarizədə sənin dəstəyin həlledicidir.
https://sinatle.media/
Müstəqil onlayn medianı
dəstəkləmək üçün ianə et:
#
GE76TB7548536080100013
#
GE70BG0000000609775306
Repressiv rejim müstəqil onlayn
medianı yox etməklə hədələyir. Bu real təhlükəni göstərmək üçün 22
media qurumunun vebsaytı müvəqqəti olaraq dayandırıldı. Bu simvolik
addım “İşıq sönməməlidir” kampaniyasından əvvəl həyata keçirildi.
Kampaniyanın məqsədi müstəqil medianı qorumaq üçün dəstəkçiləri
birləşdirməkdir.